Varikosel pampiniform pleksustaki testis venlerinin genişlemesiyle ortaya çıkan bir hastalıktır.

Nedeni tam olarak belli değildir. Herhangi bir nedenle oluşan sol testiküler vendeki yüksek basınç, bu damarlarda genişlemeye yol açarak varikosel oluşturur.

10 yaşından küçük çocuklarda görülme oranı çok nadirdir. Varikosel 10-15 yaş arasında ortaya çıkar ve erişkin erkeklerin yaklaşık yüzde 15’inde görülür. İnfertil (kısır) erkeklerde görülme oranı ise %20-40 kadardır. On yaşından küçük çocuklarda varikosel tespit edildiği zaman wilms tümörü, noroblastom ve hidronefrotik böbrek gibi testisin venöz dönüşünü engelleyen bir kitle düşünülmelidir. Sağ taraftaki, varikoselde de retroperitoneal bir kitle akla gelmelidir.

Klinik durum

Varikosel de skrotumun (testisin bulunduğu torba )üst kısmında yumuşak, ağrısız bir kitle bulunur. Varikosellerin %90’ı sol tarafta olur. %2-10’u ise iki taraflıdır. Varikosel hasta ayakta iken yapılan muayene ile büyüklüğüne göre sınıflandırılır.

Grade1: Varikosel görünmez ancak çocuk ıkınınca elle muayene ile şişlik hissedilir.
Grade2: Çocuk ıkınmadan da kitle elle hissedilebilir.
Grade3: Muayene esnasında kitle gözle görülür.

Adolesan erkeklerin yaklaşık % 9’unda grade1, %4’ünde grade2 ve %2’sinde grade3 varikosel vardır.

Varikoselin etkileri

Varikosel testiste atrofiye (küçülmeye, erimeye) ve bunu takiben infertiliteye, (kısırlığa)yol açar. Varikoselli hastalarda sperm hücre sayısında azalma, spermin olgunlaşmasında ve testisin gelişiminde duraklama ortaya çıkar. Bu yüzden varikoselli erkeklerde fertilite görülme oranı yüksektir. Testis üzerine olan bu etki muhtemelen yüksek ısı sebebiyle oluşur. Grade3 varikoselli erkeklerde testesteron hormonunda azalma vardır.

Klinik bulgular nelerdir?

Tek taraflı varikoselliler genellikle klinik bulgu göstermezler. Aileler testis kıvamında yumuşama, testiste küçüklük ve kozmetik görünüm bozukluğu gibi nedenlerle doktora başvur. Nadiren ağrı olabilir.

Fizik muayene

Varikosel tanısında altın standart fizik muayenedir. Fizik muayene de skrotal bölgede şişlik görülür. Varikosellerde fizik muayene yaparken ayakta muayene etmek gerekir. Muayene esnasında hasta ıkındırılmalıdır. Bu esnada şişliğin açığa çıkıp çıkmadığı araştırılır. Her iki testisin büyüklüğü ve kıvamı da muayene esnasında araştırılmalıdır. İki testis büyüklüğü arasında %20 den fazla azalma olması Hipotrofi olarak tanımlanır. (Yada testis hacminin iki ml’nin altında olması) Ultrason yapılarak varikosel kitlesi araştırılabilir. Doppler ultrasonografi ile varikosel araştırılır burada genişlemiş ven sayıları ve genişleme derecesi hesaplanır.

Tedavi nasıl yapılmalıdır?

Erişkin erkeklerin yüzde 15’inde varikosel olmasına karşın bunların sadece %20’sinde infertilite (kısırlık) olur. Kısırlık olan yetişkinlerin ameliyatla varikosel düzelttikten sonra ancak yarısında kısırlık düzelir. Diğer yarısında ise artık geriye dönüşü olmayacak kadar testis zarar görmüştür. Bu yüzden ameliyattan fayda görmez. Bu sebeble adolesan varikoselinde erken cerrahi önerilmektedir.

Varikoselde ameliyat kriterleri tam net olmamakla beraber; kronik ağrı, İki taraflı varikosel olması, semen analizinde bozukluk olması, testiste atrofi (testisin küçülmesi), Great 3 varikosel olması ve erişkin de infertilite olması durumlarında ameliyat önerilir. Olasılıkların aileye ve adolesana anlatılıp birlikte ameliyata karar verilmesi gerekmektedir.

Varikosel ameliyat tekniği

Biz açık veya laparoskopik olarak Palomo tekniğiyle varikosel onarımı yapmaktayız. Günübirlik bir ameliyattır. Ameliyatta sol internal spermstik vasküler yapılar bağlanır. Testisin kolleteralden ve daha iki arterden kanlanması olduğu için vasküler yapıların bağlanması sorun oluşturmaz. Ameliyattan sonra %5 tekrarlama ihtimali %4’te hidrosel görülebilir.

Op. Dr. Muzaffer Zorlu
Çocuk Cerrahi Uzmanı

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir